Boek
Nederlands

Woestijnkunde

Leonard Nolens (auteur)
Leonard Nolens experimenteert en neemt risico's. Daarzonder is dichten de moeite niet waard. Hij onderzoekt hoeveel autobiografische loslippigheid zijn poëzie verdraagt. De dwingende, soms maniakale maar altijd trefzekere wijze waarop hij dat doet, sluit de lezer niet buiten.
Titel
Woestijnkunde
Auteur
Leonard Nolens
Taal
Nederlands
Uitgever
Amsterdam: Querido, 2008
85 p.
ISBN
9789021435046 (paperback)

Besprekingen

In de woestijn van de eigen existentie

Terwijl Bres, de bundel van Leonard Nolens die in het voorjaar met de VSB-poëzieprijs bekroond werd, de biografie van een tijdperk was, is Woestijnkunde de biografie van de persoonlijke tijd van de dichter. Maar is het persoonlijke in poëzie niet altijd een vorm van vertekening? Een persona, een masker. Wellicht niet toevallig opent deze bundel met een gedicht dat 'De regisseur' is getiteld en waarin Nolens verduidelijkt dat poëzie schrijven voor hem een vorm van persoonlijke geschiedschrijving is: "En jij en ik en wij, hoe moet men nu verder,/ Hoe moeten wij verder met al mijn maskers van moeder en vader".

Schrijven is in deze bundel een vorm van herstel, een poging om het leven van de ik-figuur op dit moment te recupereren aan de hand van prachtige verwijzingen naar de jeugdjaren en van monumenten in poëzie voor de ouders. Maar Nolens is zich bewust van het onmogelijke van die herstelarbeid en drukt dat uit in een van zijn typische paradoxen, die het 'ja' van het 'nee' niet…Lees verder

De enige ter wereld

In de nieuwe bundel Woestijnkunde probeert Leonard Nolens weer familie te worden van zijn vader, moeder en broer.

Nolens wil baas zijn van zijn eigen

bestaan,

cultiveert zijn positie als einzelgänger

Voor Nolens zijn schrijven en leven synoniem. Hoewel je zo'n overtuiging in een bovenmatig ironische tijd kunt afwijzen als een romantische vergissing, dient gezegd dat de dichter in Woestijnkunde opnieuw op een briljante manier meester is van zijn idioom. Hij legt de lat heel hoog, zelfs als hij daardoor op zijn bek dreigt te gaan. Niet onaannemelijk: hij staat er namelijk om bekend een loden ernst te torsen. Dat woorden noodzakelijk dienen te zijn, is een adagium dat in zijn poëzie à volonté weerklinkt: babbelen en dichten zijn nu eenmaal tegengesteld aan elkaar. Zijn gebektheid is daarbij herkenbaar, inclusief zijn tics die, zelfs als ze irriteren, zijn gaan behoren tot het Nolensiaans. De lezer neemt kennis van de signatuur en weet meteen: dit is geen vervalsing.

Nolens misprijst, in tegenstelling tot de kameleontische Claus, vervalsingen ten zeerste. Hij voert een oude…Lees verder

Het oeuvre van Leonard Nolens groeit gestaag verder met gedichten die een constante kwaliteit aanhouden en die vaak hoge toppen scheren. Dat oeuvre werd onlangs uitgebreid met het voor een echt sterk oeuvre noodzakelijke fremdkörper Bres (2007), waarin de als ik-betrokken bekend staande dichter een fenomenale doorbraak forceerde naar een all-inclusive 'wij'. De in 2008 terecht met de VSB-poëzieprijs bekroonde bundel vormt een hoogtepunt in Nolens oeuvre en was mentaliteitsgeschiedschrijving, maatschappijkritiek en autobiografie ineen. Amper een jaar na Bres ziet Woestijnkunde het licht en het lijkt er sterk op dat de dichter in deze bundel weer aansluiting vindt met de stem die hem maakte tot wat hij is geworden.

Van het writer's block dat een doorbraak naar de wij-schriftuur veroorzaakte, vinden we nog sporen terug in de afdeling 'Impasse'. Het gedicht 'Inertie' opent met de sterke regel "Het moet gezegd" en beschrijft dan het gezichtsverlies van ee…Lees verder
“Wat zei je? Woestijnkunde? Kun je dat studeren? / Woestijnkundige, ben ik dat niet van nature? / Nergens klinkt een bedoeïnentent vol stemmen, nergens / Anders dan hier, vandaag, in mijn eigen krimpende kop.” Alles wat de veel gelauwerde Vlaamse dichter Leonard Nolens (1947) schrijft gaat door twee filters heen: het ene filter is dat van de poëzie en van de vorm, het andere is dat van zijn gevoel en herinnering en behoefte aan authenticiteit. Er bestaat weinig poëzie van dit formaat die tegelijk zo formeel èn authentiek, zelfs autobiografisch wil zijn. Nolens heeft de vaak sonore toon getroffen van de doeltreffende bard die niet snikt zonder formeel te snikken. Het is niet voor niets dat de bundel opent met overwegingen aangaande een toneelstuk. Verder komen er de van Nolens wel bekende thema’s van het verleden, de ouders, de destijdse markante gebeurtenissen, en ook meer recent een openhartoperatie, het actuele leven, ter sprake. En een liefde in Venetië, een mooie reeks die prachti…Lees verder

Over Leonard Nolens

CC BY-SA 4.0 - Foto van/door Herman Schartman

Leonard Helena Sylvain Nolens (Bree, 11 april 1947) is een Vlaams dichter, vertaler en dagboekschrijver.

Biografie

Na zijn middelbare school volgt Nolens de opleiding tolk-vertaler aan de Hoger Instituut voor Vertalers en Tolken in Antwerpen. Vanuit Antwerpen werkt hij vanaf 1968 als freelance vertaler en is tussen 1969 tot 1973 redacteur van het experimentele tijdschrift Labris. Nolens is getrouwd en heeft twee zoons. Hij is de vader van de schrijver David Nolens.

Nolens debuteerde in 1969 met de dichtbundel Orpheushanden.

Situering

Hij is een romanticus, schrijft vaak over liefde en over de manier om aan de identiteit te ontsnappen. Zijn vroege werk wordt getypeerd als barok, experimenteel aandoende gedichten. In de loop der jaren treedt er een versobering op in zijn werk en krijgt het een meer parlando-achtige toon. Veelvoorkomende thema’s in het werk van Nolens zijn d…Lees verder op Wikipedia